Мақолаҳои тоҷикӣ

Ибни Сино (980-1037) номдортарин аллома ва барҷастатарин файласуфи машшоии тоҷик аст, ки дар соҳаи фалсафа ва ҳикмат таълифоти зиёде ба ёдгор мондааст.

Санкҳя. Санкҳя — яке аз макотиби қадими фалсафии Ҳиндустон ба шумор меравад, ки дар асри VII пеш аз мелод ба вуҷуд омадааст.

Марҳилаи нави гузориш ва таҳқиқи масъалаи моҳият ва табиати дин баъди ба зинаи нави рушд баромадани диншиносии илмӣ (муқоисавӣ) оғоз меёбад.

Нақша: 1. Давлатҳои қадимтарини Осиёи Миёна: а) Хоразми бузург; б) Подшоҳии Бохтар; в) Мамлакати Суғд; 2. Робитаҳои доду гирифти тоифаҳои саҳронишин ва бохтариёну суғдиёни мукиминишин.

Таърихи инсониятро ивазшавии пай дар пайи форматсияҳои ҷамъиятию иқтисодй ташкил медиҳад.

Темуриёни ҳинд ва ё ин сулола дар сарчашмаҳо бо номи Бобуриён низ ёд мешавад, аз ибтидои асри ҷVI то оғози асри ҷIҷ дар ҳиндустон ҳукмронӣ кардаанд.

Дар асрҳои XVI — XVIII ӯзбекҳои бодиянишин бо сардории Муҳаммад Шайбониҳои Мовароуннаҳри Марказӣ ва андаке баъдтар тамоми қисмати боқимондаи давлати Темуриёнро забт намуданд.

Кишоварзй. Дар асри XVI асоси хожагии ыишлоы, деьыонц буд. Замин бештар дар дасти давлат буд. Хон ё султон ба касе, ки мехост заминро инъом мекард.

Вазъи кишоварзи. Дар давраи хукмронии Темуриён ваъияти кишоварзц-хочагии кишлоы нисбат ба замони мущулхо хеле беьтар гардид.

Дар атрофи ин масъала фикрхои гуногун Ва хатто ба хам зид вучуд дошт ва кисман холо хам вучуд доранд. Баъзе муаллифон вучуд доштани чунин ахволро бо номи «точик» умуман инкор мекарданд.

Домоди халифа дар Балҷувон чӣ меҷуст? «Агар муборизони дифоъ аз хостаҳои миллӣ ба чашми дигарон, аз ҷумла русҳо чун «босмачӣ» муаррифӣ шаванд, мо ҳам аз забони онҳо гирифта онҳоро бояд «босмачӣ» гӯем?

Авесто — Авасто, қадимтарин асари адабиёти форс-тоҷик, китоби муқаддаси зардуштия — оина халқҳои эронинажоди кадим.

Авҷи ҳаракатҳои зидди хилофат. Ҳануз аз аввали ҳокимияти сулолаи Умавиён (661) гуруҳҳои алоҳида зидди сиёсати давлатдории онхо баромаданд.

Давлати Тохириён дар асри IX дар Хуросон таъсис ёфтааст. Асосгузори ин сулола Тохир ибни Дусайн аз ашрофзодагони точики шахри кадими Пушанги Дирот мебошад.

Баъди он ки арабхо мардуми Мовароуннахр ва Хуросонро ба итоати худ дароварданд, шуришҳои халкй низ паси хам ба вукуъ меомаданд, ки калонтарини онхо шуришҳои Абумуслим, Муканнаъ ва Рофеъ ибни Лайс буда